Dobrze zorganizowane szafki kuchenne sprawiają, że najczęściej używane produkty i akcesoria są dostępne bez szukania, a przygotowywanie posiłków przebiega sprawniej. Najlepiej podzielić kuchnię na funkcjonalne strefy, pogrupować rzeczy według zastosowania i dopasować sposób przechowywania do wysokości oraz głębokości poszczególnych szafek. Poniżej znajdziesz praktyczny system organizacji, który można zastosować zarówno w nowej, jak i już urządzonej kuchni.
Spis treści
- Od czego zacząć organizację szafek kuchennych?
- Podziel kuchnię na funkcjonalne strefy
- Co trzymać wysoko, a co nisko?
- Jak organizować produkty w głębokich szafkach?
- Grupuj rzeczy według zadania, nie tylko rodzaju
- Organizery, które naprawdę pomagają
- Jak przechowywać przyprawy i drobne produkty?
- Jak utrzymać porządek po reorganizacji?
- Przykładowy układ szafek kuchennych
Od czego zacząć organizację szafek kuchennych?
Nie zaczynaj od kupowania pojemników i organizerów. Najpierw wyjmij zawartość szafek, przejrzyj ją i sprawdź, co rzeczywiście wykorzystujesz. To dobry moment, aby pozbyć się przeterminowanych produktów, pojedynczych akcesoriów bez zastosowania oraz naczyń, których nie używasz.
Przygotuj cztery grupy:
– rzeczy używane codziennie,
– rzeczy używane kilka razy w tygodniu,
– zapasy i produkty kupowane na później,
– przedmioty okazjonalne, na przykład formy do świątecznych wypieków.
Następnie zmierz wewnętrzną szerokość, wysokość i głębokość szafek. Pomiar wykonuj między ściankami korpusu, a nie po zewnętrznej stronie frontu. W przypadku szuflad sprawdź także, czy prowadnice lub zawiasy nie ograniczają dostępnej przestrzeni. Takie pomiary pozwolą dobrać organizery bez ryzyka, że będą zbyt szerokie albo uniemożliwią zamknięcie frontu.
Podziel kuchnię na funkcjonalne strefy
Najwygodniejszy układ powstaje wtedy, gdy rzeczy są przechowywane blisko miejsca, w którym ich używasz. W większości kuchni można wyróżnić kilka podstawowych stref.
Strefa zapasów
Obejmuje produkty suche, puszki, słoiki, mąkę, kasze, ryż, makarony, przyprawy i zapasy kupowane w większych opakowaniach. Powinna znajdować się w pobliżu lodówki lub blatu, na którym rozpakowujesz zakupy.
Produkty podziel według kategorii, na przykład:
– produkty śniadaniowe,
– składniki do gotowania,
– produkty do pieczenia,
– konserwy i przetwory,
– przekąski,
– zapasy awaryjne.
Cięższe słoiki i puszki ustawiaj na niższych poziomach. Lekkie opakowania mogą trafić wyżej. Jeśli szafka jest głęboka, pomocne będą wysuwane kosze albo pojemniki z uchwytem. Dzięki nim nie trzeba wyjmować całej zawartości, aby sięgnąć po produkt stojący z tyłu.
Strefa przygotowywania posiłków
W pobliżu głównego blatu przechowuj przedmioty potrzebne podczas krojenia i mieszania: deski, miski, tarki, obieraczki, miarki oraz najczęściej używane noże. Nie należy jednak przeładowywać tej strefy dekoracyjnymi akcesoriami. Blat powinien pozostać możliwie pusty, aby zapewniał wygodne miejsce do pracy.
Jeśli masz ograniczoną liczbę szuflad, wykorzystaj dolną szafkę z wysuwanym wkładem. Deski można ustawić pionowo w przegródkach, a miski ułożyć według rozmiaru. Takie rozwiązanie zajmuje mniej miejsca niż przypadkowe układanie przedmiotów jeden na drugim.
Strefa gotowania
W szafkach obok płyty grzewczej trzymaj garnki, patelnie, pokrywki, łopatki, chochle i rękawice kuchenne. Najczęściej używane naczynia powinny znajdować się na wysokości łatwo dostępnej bez schylania się lub wspinania na stołek.
Pokrywki często powodują bałagan, dlatego warto przechowywać je pionowo w specjalnej przegrodzie albo w płytkim koszu. Patelnie można ustawić jedna w drugiej, oddzielając je miękkimi przekładkami. Jeżeli masz szufladę pod płytą, sprawdź, czy nie ogranicza jej miejsce na instalację urządzenia — w niektórych zabudowach głęboka szuflada nie jest możliwa.
Strefa zmywania
Wokół zlewu przechowuj środki do mycia, gąbki, ściereczki, worki na odpady i tabletki do zmywarki. Szafka pod zlewem jest zwykle trudna do zagospodarowania z powodu syfonu, ale można wykorzystać jej boki oraz przestrzeń po bokach rur.
Praktyczne są:
– wysuwane kosze dopasowane do kształtu syfonu,
– wąskie pojemniki na środki czystości,
– uchwyty montowane na wewnętrznej stronie frontu,
– podwieszane koszyki na gąbki i rękawice,
– pojemniki na worki do segregacji odpadów.
Środki chemiczne trzymaj oddzielnie od żywności i akcesoriów mających kontakt z jedzeniem. Jeśli w domu są małe dzieci, wybierz zamknięcie zabezpieczające do szafki pod zlewem.
Co trzymać wysoko, a co nisko?
Najlepszą zasadą jest dopasowanie miejsca do częstotliwości używania, ciężaru i bezpieczeństwa przedmiotu.
Na wysokości oczu i rąk
Umieść tu produkty i akcesoria używane codziennie:
– kubki i talerze,
– ulubione przyprawy,
– kawę i herbatę,
– podstawowe sztućce,
– pojemniki na lunch,
– najczęściej wykorzystywane miski.
W dolnych szafkach i szufladach
Dolne partie są odpowiednie dla rzeczy ciężkich i większych:
– garnków,
– patelni,
– zapasów napojów,
– robotów kuchennych,
– zapasów karmy dla zwierząt,
– większych naczyń do pieczenia.
Ciężkich przedmiotów nie umieszczaj wysoko, ponieważ ich wyjmowanie jest niewygodne i może być niebezpieczne.
Na górnych półkach
Najwyższe miejsca przeznacz na akcesoria używane okazjonalnie, takie jak półmiski świąteczne, duże formy, zapasowe kieliszki czy sprzęt sezonowy. Nie przechowuj tam rzeczy potrzebnych każdego dnia — szybko powstanie zniechęcający do porządkowania bałagan.
Jak organizować produkty w głębokich szafkach?
Głęboka półka daje dużo miejsca, ale bez odpowiedniego systemu jej tylna część staje się magazynem zapomnianych produktów. Najwygodniejsze są pojemniki lub kosze, które można wysunąć i wyjąć w całości.
Dobrym rozwiązaniem jest ustawienie produktów w jednym szeregu, zamiast tworzenia kilku warstw. Jeśli nie da się uniknąć układania rzeczy z tyłu, przeznacz na nie zapasy tego samego typu i oznacz pojemnik etykietą. Nie warto przesypywać wszystkiego do identycznych pudełek, jeśli utrudnia to kontrolę dat przydatności.
W szafkach narożnych wykorzystaj systemy obrotowe lub wysuwane, ale przed zakupem dokładnie sprawdź wymiary i sposób otwierania frontu. W narożniku z drzwiami dwuskrzydłowymi mechanizm musi uwzględniać szerokość otworu, a nie tylko całkowitą wielkość korpusu.
Grupuj rzeczy według zadania, nie tylko rodzaju
Podział na „szklanki”, „miski” i „przyprawy” jest pomocny, ale jeszcze wygodniejszy bywa podział według czynności. Przykładowy zestaw do śniadania może obejmować płatki, kawę, herbatę, kubki i łyżeczki. Nie muszą znajdować się w jednej szafce, jednak powinny być blisko siebie.
Podobnie można zorganizować:
– zestaw do pieczenia: mąka, cukier, kakao, miarki i formy,
– zestaw do kawy: ziarna lub kawa mielona, filtry, kubki i akcesoria,
– zestaw do gotowania makaronu: makarony, sosy, durszlak i duży garnek,
– zestaw do przechowywania żywności: pojemniki, pokrywki, folia i woreczki.
Taki układ ogranicza liczbę kroków potrzebnych do wykonania konkretnej czynności. Warto stosować go szczególnie wtedy, gdy z kuchni korzysta kilka osób.
Organizery, które naprawdę pomagają
Organizer powinien rozwiązywać konkretny problem, a nie tylko wypełniać szafkę. Najbardziej przydatne są:
– przegródki do szuflad na sztućce i drobne akcesoria,
– pionowe stojaki na deski, blachy i pokrywki,
– wysuwane kosze do głębokich szafek,
– podwyższenia na półkach, dzięki którym można wykorzystać przestrzeń nad niskimi naczyniami,
– pojemniki z uchwytami na zapasy,
– listwy lub relingi na przybory używane często,
– wkłady do szafki pod zlewem.
Wybieraj rozwiązania, które można wyjąć i umyć. W kuchni szybko gromadzą się okruchy, tłuszcz i wilgoć, dlatego organizery z trudnymi do czyszczenia zakamarkami zwykle nie sprawdzają się na długo.
Jak przechowywać przyprawy i drobne produkty?
Przyprawy warto uporządkować alfabetycznie albo według częstotliwości używania. Jeśli stoją w szufladzie, ułóż je etykietą do góry. W szafce najlepiej ustawić je na schodkowej półce lub w płytkim koszyku, który można wysunąć.
Nie przesypuj przypraw do nieopisanych pojemników. Jeżeli używasz jednolitych słoiczków, umieść etykiety na wieczkach lub frontach. Produkty sypkie, takie jak mąka, ryż czy kasza, można przesypać do szczelnych pojemników, ale zachowaj informację o terminie przydatności i instrukcji przechowywania.
Jak utrzymać porządek po reorganizacji?
Najprostszy system nie zadziała, jeśli każda rzecz po użyciu trafia w inne miejsce. Każda grupa powinna mieć wyznaczoną „strefę powrotu”. Pomaga również zasada: nowy produkt trafia za starszy, aby najpierw wykorzystać zapasy z krótszym terminem.
Raz na kilka tygodni sprawdź:
– czy produkty nie zostały ustawione poza wyznaczoną strefą,
– czy pojemniki nie są przepełnione,
– czy najczęściej używane rzeczy nadal są łatwo dostępne,
– czy nie pojawiły się przeterminowane zapasy,
– czy organizery nie utrudniają zamykania szafek.
Jeśli z jednej szafki stale wypadają przedmioty, nie dokładaj kolejnego pudełka. Zastanów się, czy dana kategoria nie jest zbyt duża albo czy nie powinna zostać przeniesiona bliżej miejsca używania.
Przykładowy układ szafek kuchennych
W typowej zabudowie można przyjąć następujący schemat:
– szuflada przy blacie: sztućce i najczęściej używane przybory,
– dolna szafka przy płycie: garnki, patelnie i pokrywki,
– szafka przy głównym blacie: deski, miski i akcesoria do przygotowywania,
– szafka przy lodówce: produkty suche i zapasy,
– szafka nad blatem: kubki, szklanki, herbata i kawa,
– szafka pod zlewem: odpady oraz środki czystości,
– wysoka zabudowa: sprzęty kuchenne i zapasy używane rzadziej.
Nie jest to sztywny schemat. Jeśli jesteś leworęczny, gotujesz głównie na innej części blatu albo często korzystasz z piekarnika, dopasuj układ do własnych nawyków. Funkcjonalna kuchnia nie polega na idealnym rozmieszczeniu według katalogu, lecz na skróceniu drogi między przechowywaniem a użyciem.
Przy planowaniu całej zabudowy warto połączyć organizację szafek z zasadami wygodnego zagospodarowania małej kuchni oraz właściwym oświetleniem blatu roboczego. Osobnego namysłu wymagają też szuflady — szczególnie przy przechowywaniu garnków, pojemników i drobnych akcesoriów.
Dobra organizacja wnętrza szafek powinna wynikać z rozplanowania stref roboczych. Zobacz również poradnik Jak urządzić małą kuchnię, żeby mieć więcej miejsca do pracy?.
